Gratun
« Ազգապատում, Հատոր Բ by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Սիմէոն Ա. Երեւանեցի

2100. Յովնան Ամդեցի

Սիմէոն միևնոյն ուղղութեամբ վարուեցաւ եպիսկոպոսներէն և վարդապետներէ ոմանց հետ ալ, որոնք զանազան դիտումներէ մղուած հռոմէականութեան մէջ իրենց դիւրութիւններ գտնել կարծեցին։ Այդպէս եղաւ Յովնան Ամդեցին՝ Գլակայ առաջնորդ, որուն անունը իբր կաթողիկոսական ընտրելի յիշուեցաւ Շամախեցիի մահուընէ ետքը (§ 2069)։ Բայց աւելի քան ընտրելի, ինքընծայ յափշտակիչ մը երևցած էր, և մինչև իսկ Հոգևոր տէր կոչում առնելու, ու հայրապետական ձևեր գործածելու յանդգնած էր (ԴԻւ. Գ. 271)։ Անշուշտ այդ նպատակին մէջ յուսախաբ մնալը զինքն դրդեց օտար ճամբայ երթալ և սկսաւ հռոմէական ուղղութեան շնորհիւ՝ Մայրաթոռէ և Սիմէոնէ անկախութեան ճամբայ փնտռել, առաջնորդներ կը փոփոխէր, ուխտաւորներ կը կողոպտէր, հայրապետական կոնդակներ կը գրէր, և շնորհներ բաշխելու կը յանդգնէր, եկեղեցական գանձեր և հարստութիւններ կը գրաւէր (ԴԻՒ. Գ. ճխգ), նուիրակներ կը ղրկէր ամէն կողմ, Ս. կարապետի անունը կը շահագործէր, և Ալայէտտինպէյզատէ Մաքսուտ պէյ տէրէպէյին կամ տեղական բռնապետը իրեն շահերուն մասնակից ընելով՝ աղիկամի կը գործէր (ԴԻՒ. Գ. 543)։ Սիմէոն ուժգին զինեցաւ անոր դէմ, և ըրած անկարգութիւնները տասը որոշ գլուխներու վերածելով, գրեաց զբանադրանաց թուղթ չարաչար նզովից և անլոյծ կապանաց, և մերկացոյց զնա ի շնորհէ և ի կարգէ (ԴԻՒ. Գ. 226)։ Հայրապետական սաստը իրեն արդիւնքն ունեցաւ, զի Յովնան շատ մը Կարնեցի գլխաւորներ միջնորդ ձգելով, Էջմիածին դիմեց, Ակոռի գիւղը կաթողիկոսին հանդիպելով, մեծաւ զղջմամբ և կատարեալ մեղայիւ և յորդառատ արտասուօք ներում խնդրեց (ԴԻՒ. Գ. 286), և յետոյ Մայր տաճարին մէջ հանդիսաւոր խոստովանութեամբ և օրհնութեամբ ընկալաւ զթողութիւն և զարձակումն (ԴԻՒ. Գ. 290), և Կ. Պոլիս գնաց անկէ ալ նորէն իր առաջի առաջնորդութեան դարձաւ (ԴԻՒ. Գ. 754)։ Նմանօրինակ զգուշաւորութեան գործեր առիթ ունեցաւ կատարել Սիմէոն ուրիշ տեղերու, և գլխաւորապէս Կարսի, Արաբկիրի, Տիարպէքիրի, Արդուինի վիճակներուն վրայ ալ (ԴԻՒ. Գ. ճխէ. ). բայց մենք զանց կ՚ընենք, մասնաւոր պարագաներով պատմութիւննիս չծանրաբեռնելու համար։

« 2099. Պայազիտի Միջադէպը   |   2101. Լուսաւորչաց Տօներ »
© Gratun.org