Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Ս. Սահակ Ա. Պարթև

190. Առաջին Նշանագիրը

Բայց ի՞նչ էին Դանիէլեան նշանագիրերը, որք իբրեւ բարեբախտ գիւտ մը ողջունուեցան այն ատեն։ Շատ տեսակ ենթադրութիւններ եղած են շատերուն կողմէ, առանց կարենալու վերջնական հաստատուն կռուանի մը վրայ հանգչելու, քանի որ սկզբնական պատմիչներէն ոչ մէկը գոհացուցիչ բացատրութիւն մը չէ դրած։ Ոմանց համար հին Հայ տառեր էին, որք մոռացութեան մատնուած էին, ուրիշներուն համար հին փիւնիկեան տառեր էին, գործածութենէ ինկած, ըստ այլոց Դանիէլէ յարմարցուած նորահնար ձեւեր էինֆ ասորերէնի հետեւողութեամբ։ Խորենացին կ՚ըսէ թէ նշանագիրեր էին կարգեալ ըստ ձեւոյ յունականին՝ զվաղնջուց գտեալ նշանագիր տառից (ԽՈՐ. 245), որ առեղծուածի պէս անմեկնելի կը մնայ։ Իսկ Փարպեցին աւելի յստակ կերպով կ՚ըսէ, թէ Մեսրոպին ըրածն էր՝ կարգել զվաղնջուցն գրեալ շարագիրս տառիցն. զորս ոչ ուրուք էր հոգացեալ արկանել ի կիր (ՓԱՐ. 16)։ Իբր թէ ըսէր, թէ հինէն մնացած եւ անգործածական թողուած տառեր կային, զորս Մեսրոպ յունական ալփաբետի առաջնորդութեամբ՝ կարգի կանոնի վերացած։ Բայց քանի որ մենք պատմութեան միայն կը հետեւինք, բանասիրական խնդիրներու մէջ ընդարձակուիլը գրագէտներու կը թողունք։ Բայց ինչ որ ըլլայ այդ մասին ստուգութիւնը, Դանիէլեան նշանագիրները Հայ դպրութեան սկզբնաւորութիւնը նուիրագործեցին։

« 189. Նշանագիրերուն Ետևէն   |   191. Մեսրոպի Յաջողութիւնը »
© Gratun.org