Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Մովսէս Ա. Մանազկերտացի

282. Աբրահամ Ու Խորէն

Պահ մը մոռցանք աքսորեալ նախարարներուն վիճակը, որոնք Նիւշապուհ կը մնային, երբոր Ղեւոնդեանք կը նահատակուէին Ռեւանի ապառաժներուն վարյ։ Երբոր Յազկերտ Քուշանաց պատերազմէն դարձաւ, նախարարները նորէն Վրկան նահանգը զրկուեցան, ուր էին յառաջագոյն, Դենշապուհ ալ անոնց վրայ հսկող գրուած էր, որ ջանաց նախարարներուն վիճակը թեթեւցնել, եւ անոնց ազատութիւն տրուեցաւ՝ որ կարենան իրենց մարդիկներուն ձեռքով ինչ ինչ դիւրութիւններ հոգալ։ Խորէն Որկովեցի եւ Աբրահամ Զենակեցի երէցներ, որք Ղեւոնդեանց կը սպասաւորէին եւ վերջին ատեն բռնութեամբ արգիլուեցան անոնց հետեւիլ, Դենշապուհի Ռեւանէ դառնալուն, համարձակեցան՝ իբրեւ թէ չգիտնալով, իրենց վարդապետներուն ուր ըլլալը հարցնել, որպէսզի կարենան երթալ ու անոնց սպասաւորել։ Իրենց այս համարձակութիւնը Դենշապուհը զայրացուց, որ անոնք դատելու արտօնութիւն ուզեց Յազկերտէ, բայց սա պատասխանեց, որ եթէ իրենց դէմ յատուկ ամբաստանութիւն չկայ, մահապարտութեան խօսք չի կրնար ըլլալ. եթէ կ՚ուրանան ազատ թողուին, իսկ եթէ չեն ուրանար, խեղութեամբ արքունի ագարակներու մշակութեան ղրկուին։ Երկուքն ալ բացարձակեպէս մերժեցին ուրացութեան առաջարկը, որով ականջնին կտրելով, Ասորեստանի Շափուլ (ՓԱՐ. 106) կամ Բաբելաստանի Շահուզ (ԵՂԻ. 146), եւ աւելի ուղիղ Շահուր գաւառը, արքունի մշակութեան ղրկուեցան։ Բայց այն կողմի քրիստոնեաներէն իբր կենդանի մարտիրոսներ պատիւ գտան, եւ շատ ալ նուէրներ կը ստանային, զորս Աբրահամ երէց, իբր աւելի ժիր եւ տոկուն, մերթ ընդ մերթ կապեալ նախարարներուն կը տանէր ու կը դառնար։ Խորէն, որ արդէն տկար էր ճանապարհին նեղութենէն ու տօթէն ալ աւելի վնասուելով (ԵՂԻ. 146), չկրցաւ երկար դիմանալ եւ կեցեալ ամս՝ Ասորեստանի մէջ վախճանեցաւ։ Իսկ Աբրահամ միեւնոյն աշխատութիւնն ու ուղեւորութիւնները կը շարունակէր, մինչեւ որ երաշխաւորութեամբ հաւատացելոց աշխարհին, որք իրենց տուներն ու ինչքերը անոր աշխատութեան փրկանք գրեցին յարքունիս, Աբրահամ կրցաւ Հայաստան դառնալ, երբ արդէն նախարարներն ալ ազատութիւն ստացած էին (ՓԱՐ. 106)։

« 281. Կաթողիկոս Ըլլալը   |   283. Նախարարներուն Ազատուիլը »
© Gratun.org