Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Սամուէլ Ա. Արծկեցի

348. Նախընթացը և Ընտրութիւնը

Աւերորդ չըլլայ կրկնել, թէ Զ. դարուն ազգային պատմութիւնը շատ աղքատ կերպով կը ներկայանայ մեր պատմագիրներուն պակասութեամբը՝ եւ արտաքիններուն Հայոց մասին լռութեամբը։ Սամուէլ ամենուն կողմը կը նշանակուի իբր Բաբգէնի անմիջական յաջորդ, եւ Բզնունեաց Արծկէ, այժմ Ալճաւազ, քաղաքէն ըլլալէն աւելի բան մը զրուցուած չէ իր վրայ։ Մենք դիտելով որ Արծկէ կամ Բզնունիք կեդրոնն էր Աղբիանոսեանց կամ Մանազկերտացեաց ազգատոհմին, ուսկից էր եւ Սուրմակ (§ 211), եւ թէ Դուինի ժողովին մէջ կը յիշուի Բզնունեաց եպիսկոպոս Սամուէլ մը (§ 339), վստահօրէն կը հետեւցնենք թէ Սամուէլ կաթողիկոս միեւնոյնն է, իր հայրենական գաւառին եպիսկոպոսութիւնը վարող, եւ Մանազկերտացեաց ազգատոհմին սերունդ, որուն պատկանած են Աղբիանոս, եւ Շահակ, Զաւէն, ԱՍտուրակէս, Սուրմակ, Մելիտէ ու Մովսէս կաթողիկոսներ։ Եկեղեցական տեսակէտէն ոչ մի գործունէութեան առիթ չելաւ Սամուէլի հանդէպ, եւ կրցաւ իր ժամանակը անցընել հանդարտութեամբ, երկրին եւ եկեղեցւոյն սովորական պէտքերը հոգալով (§ 55)։ Իր ընտրութեանթուականը որոշելու ամենէն ստոյգ հաշիւ նկատած ենք արդէն Աղբաթանեցին թուականէն դէպի ետեւ հաշուելով՝ հաստատել 516-ին (§ 331), իսկ տեւողութիւնը ընդհանուր կերպով 10 տարի ըսուած է։ Թէպէտ կան քանի մը ցուցակներ որոնք 5 տարի կու տան, սակայն 10 տարի նշանակողներ թէ բազմութիւն են եւ թէ հնագոյն (ՅՈՎ. 82), եւ անոնց կը հետեւի ընդհանրապէս ընդունուած ժամանակագրութիւնը։ Ըստ այսմ Սամուէլի մահթ պէտք կը լինի դնել 526-ին։

« 347. Վաչագանի Կանոնները   |   349. Մժէժ Մարզպան »
© Gratun.org