Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Ներսէս Բ. Բագրեւանդացի

371. Դարձեալ Կանոններ

Քահանաներուն պատկանող կանոններէն ետքը ամուսնութեանց մասին խօսուելով, ըսուած է միայն այրին ու կոյսը իրարու հետ չպսակել, եւ տղաներ չպսակել, թէպէտ տարիք յիշուած չէ, եւ կը պահանջուի որ փեսացուն եւ հարսնցուն իրար տեսած ու ճանչցած ըլլան։ Եկեղեցիներու մասին ալ հրամայուած է, մէջը մեռել չթաղել, եւ սպասները հարսնիքներու չգործածել։ Դպիրներու կը հրամայուի եկեղեցւոյ մէջ եկեղեցական զգեստ գործածել, եւ առանց քահանայի պաշտամունք չկատարել։ Վանականներու կը հրամայուի վանքէ դուրս կենցաղնին չփոփոխել, արեւ ծագելէն ետքը դուրս ելլել, եւ արեւ մտնելուն վանքդառնել, առեւտուրով չզբաղիլ, վանքէն դուրս միայն աւագ երէցին տունը օթեւանել, վանքին մէջ կին աշխատաւոր չառնել, ինչպէս են հարացաց, կովկիթ եւ խնոցէհար կիներ։ Աղանդաւորներու նկատմամբ ալ կը հրամայուի մի՛ վանս տալ, այն է բնակակցութիւն չընդունիլ։ Հարկաւ Նեստորականներու համար է այդ արգելքը, ինչպէս Ուխտ միաբանութեան գիրին մէջ ալ ակնարկութիւն եղած է։ Վերջապէս պահքերու մասին հրամայուծ է քառասունքը եւ առաջաւորը չլուծել, աւագ Շաբաթ օրն ալ պատարագէն առաջ թան եւ գինի չճաշակել, թէպէտեւ ոք տկարութեան պատճառով կանուխէն հաղորդուած ըլլայ։ Կանոնները կը վերջանան այս խօսքերով։ Եւ պատուիրեցաւ ձեզ յամենայն ամսեան պարապել խնդրուածոց զաւուրս շաբաթի միոյ, խնդրել յԱստուծոյ զմարմնոյ առողջութիւն եւ զհոգւոյ փրկութիւն (ԿԱն. 74)։ Այդ կտորը բացատրուած է յոմանց, յամենայն ամիսս շաբաթ մի պահք պահեսցի (ՀԱՄ. Բ. 239), եւ նոյնը ուրիշներէն կրկնուած է (ԱԲԼ. 81)։ Բայց ինչչափա ալ աղօթքի պարապելու եւ մարմնոյ առողջութեան մտադրութիւն դարձնելու խրատը, լռելեայն ժուժկալութիւն կ՚ենթադրէ, սակայն կանոնին բացատրութեան մէջ ալ բացարձակ հրաման չի հնչեր։ Ինչ ալ ըլլայ կանոնին բուն իմաստը, ընդհանրապէս այդ կանոնին հետեւանքը կարծուած են մեր տօնացոյցին 12 շաբաթապաքերը, որք են. 1. Եղիական, 2. Լուսաւորչի, 3. Վարդավառի, 4. Վերափոխման, 5. Խաչվերացի, 6. Վարագայ խաչի, 7. Յիսնակաց, 8. Ս. Յակոբայ, 9. Աստուածայատնութեան, 10. Առաջաւորաց, 11. Մեծ պահոց երկրորդ շաբաթին եւ 12. Աւագ շաբաթի շաբաթապահքերը։ Բայց ուրիշ առմամբ գիտենք որ ասոնցմէ հինգը տաղաւարի շաբաթապահքեր են, այսինքն. 1. Վարդավառի, 2. Վերափոխման, 3. Խաչվերացի, 4. Աստուածայայտնութեան եւ 4. Մեծ պահոց երկրորդ շաբաթու։ Առաջաւորացը՝ Լուսաւորչի մասնաւոր հաստատութիւն է, եւ Լուսաւորիչինը՝ յատուկ ազգային բարեպաշտութիւն մըն է, իսկ Յիսնակացը՝ ծննդեան հին մեծպահքին սկզբնաւորութիւնն ու յիշատակն է, որ այժմ խափանեալ է։

« 370. Ներսէսի Կանոնները   |   372. Տոմարի Շփոթիլը »
© Gratun.org