Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Սահակ Գ. Ձորոփորեցի

514. Կ. Պոլսոյ Գ. Ժողովը

Ժողովը հրաւիրեց ինքն Կոնստանդին կայսր, հրահանդ տալով Դոմնոս Հռոմայ հայրապետին իր ներկայացուցիչները Կոնստանդնուպոլիս զրկել, բայց Դոմնոսի մահուամբ անոր յաջորդն Ազաթոն՝ պատուիրակ նշանակեց Թէոդորս եւ Գէորգ երէցները եւ Յովհաննէս սարկաւագը։ Արեւմտեան եպիսկոպոսներէն եկան միայն Յովհաննէս Պորտուայ, Աբոնդանտիոս Պրենեստեայ եւ Յովհաննէս Հռեգիոնի եպիսկոպոսները։ Ժողովը բացուեցաւ 680 Նոյմբեր 7-ին, ոչ եկեղեցւոյ, այլ կայսերական պալատին մէջ, նոյն իսկ կայսեր նախագահութեամբ, եւ միայն 40 ժողովականներով, նպատակ ունենալով Քրիստոսի վրայ մէկ թէ երկու կամք, եւ մէկ թէ երկու գործողութիւն ըսելու խնդիրը լուծել։ Պատրիարքներէն ներկայ էին միայն Գէորգ Կոնստանդնուպոլսոյ եւ Մակար Անտիոքայ հայրապետները, Աղեքսանդրիոյ եւ Երուսաղէմի աթոռներէն միայն մէյմէկ սարկաւագներ իբր ներկայացուցիչ նկատուեցան։ Գումարումները տեւեցին մինչեւ 681 Սեպտեմբեր 16, եւ ամէն միջոցներ գործածուեցան միակամեայ դրութիւնը հերքել տալու, զոր կը պաշտպանէին գլխաւորաբար Մակար Անտիոքի եւ Գէորգ Կոստանդնուպոլսոյ պատրիարքները, եւ Թէոդորոս Մելիտինէի մետրապոլիտը։ Կայսերը 12 եպիսկոպոսներ ալ աւելցուց 681 Մարտ 18-ի նիստին, եւ ջանաց հետզհետէ նորեր հասցնել եւ շատցնել, եւ ճնշումները եւ սպառնալիքները սաստկացնել, մինչեւ որ կրցաւ 681 Սեպտեմբեր 16-ին ժողովականներով՝ հանդիսութեան մէջ երկակամեայ դաւանութիւնը հռչակել, եւ իբր հերետիկոս նզովել տալ հիներէն Թէոդորոս Փառանու եպիսկոպոսը, Սարգիս եւ Պիւռոս եւ Պօղոս եւ Պետրոս՝ Կոստանդնուպոլսոյ պատրիարքները, եւ Հոնորիս Հռոմայ ու Կիւրոս Աղեքսանդրիոյ հայրապետները, իսկ ներկաներէն դատապարտուեցաւ Մակար Անտիոքայ պատրիարքը, որ իրեններուն հետ համարձակութիւն ունեցաւ կայսեր ճնշումներուն հակառակ՝ համոզումը չփոխել, եւ Երկարաբնակ Երկակամեաներուն յառաջ բերած վկայութիւններուն աղավաղութիւններուն ու ծամածռութիւններն ալ մէջտեղ հանել (ՊԷԼ. Ա. 734), Հայերուն կողմէ բնաւ մասնակցութիւն յիշուած չէ, որովհետեւ այն միջոցին Մեծ-Հայք արաբական հովանաւորութեան ներքեւ էր, եւ Յոյներու հետ յարաբերութիւնը ընդհատուած էր։ Որոշակի չենք կրնար ճշդել, թէ ե՞րբ եւ ինչպէ՞ս Հայերը պաշտօնական տեղեկութիւն ստացան այդ ժողովին վրայ. իայն թէ անիկա պատճառ եղաւ երկու եկեղեցիներու յարաբերութիւնները պաղեցնելու, որք տակաւ առ սակաւ սկսած էին իրարու հետ մօտենալ՝ Հերակլի եւ Կոստանդինի ջանքերով, եւ Միակամեայց միջասահման դաւանութեան հետեւանքով։ Եթէ 682 է ետքը Հայեր Արաբացւոց կողմը աւելի հակում ցուցուցին, հարկաւ 680-681 ի ժողովը իր ազդեցութիւնն ունեցաւ այդ մասին։

« 513. Յունաց Ուղղութիւնը   |   515. Տրուելլեան Ժողովը »
© Gratun.org