Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Սահակ Գ. Ձորոփորեցի

538. Յովհան Մայրագոմեցի

Նշանաւոր անձնաւորութիւնները յիշած ատեննիս, առաջին անգամ դիմացնիս կ՚ելլէ Յովհաննէս Մայրավանեցին, Դըւնայ կաթողիկէին փակակալը, այն որ Եզրի միաբանական հաղորդակցութեան դէմ ելնելուն համար հալածուեցաւ եւ պաշտօնէն զրկուեցաւ, կաթողիկոսին կողմէ Մայրագոմեցի անունով անարգուեցաւ, եւ Գետարակի առանձնարանը քաշուեցաւ (§ 469)։ Արդէնիր կարգին ալ դիտել տուինք, թէ Եզրի եւ Յովհանի մէջ տեղի ունեցած անցուդարձին պատճառը, ոչ այնչափ դաւանական խնդրոյ էութիւնն էր, որչափ եղելութեան արտաքինը. Եզրի կողմէն ցուցուած ճկուն եւ երկդիմի զիջողութիւնը, իսկ Յովհանի կողմէն արտայայտուած անկքելի նախանձայուզութիւնը, եւ ասոնցմէ առաջ եկած անձնական պատուոյ խնդիրը եւ կրից զայրոյթը։ Եզրի խստութիւնը հետեւանք էր վիրաւորեալ արժանապատուութեան, եւ ոչ դաւանական պաշտպանութեան։ Յովհան բոլոր մեր պատմիչներէն բացարձակ կերպով հռչակուած է իբր կարող եւ ուղղամիտ եւ ուղղափառ վարդապետ։ Իրեն տրուած պատուանուններն են, փիլիսոփայ կատարեալ, եւ աստուածային գրոց գիտութեան բանիբուն (Յով. 99), կատարեալ աստուածային գիտութեամբ (ԱՍՈ. 88), աստուածային գրոց բանիբուն, (ԱՍՈ. 80), եւ ուրիշ նմաններ, որ անոր արժանիքը կը հաւաստեն։ Իրեն կը վերագրուին երեք գիրքեր, Խրատ վարուց, Հաւատարմատ, եւ Նոյեմակ վերտառութեամբ, զորս գրեց Գետարակի առանձնութեան մէջ, բայց զանուն իւր ոչ վերագրեաց ի նոսա, ժողովուրդին մէջ իրեն մասին տարածուած ձախող ըմբռնումին պատճառով (ԱՍՈ. 88), ինչ որ հետեւանք էր Եզր կաթողիկոսի պաշտօնական հալածանքին։ Երեք գիրքերը մեզի հասած չեն, որ կարենայինք անոնց վերլուծութիւնն ընել, եւ մօտէն գաղափար կազմել Մայրագոմեցիին վարդապետութեան վրայ։

« 537. Դարուս Մատենագիրները   |   539. Սարգիս Մայրագոմեցի »
© Gratun.org