Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Ս. Ներսէս Դ. Կլայեցի

964. Կրօնաւորաց Մասը

Առաջին գլուխը կ`ուղղէ առ կրօնաւորս որ ի վանօրայս (ԸՆԴ. 17-34), որոնց տրուած ընդհանուր կանոններէն եւ խրատներէն զատ, իբր բարեկարգական օրէնք կը պատուիրէ, որ միաբանութիւնը թողլով առանձին չբնակին, եւ զանձին աշխատութիւն իւր միայնոյ ամբարելոյ չհետեւին։ Կ՝արգելու բնակիլ յաշխարհի, բայց եթէ ըստ հարկաւոր ինչ պատճառի, եւ այն ալ ամենայն զգուշութեամբ, եւ կը հրամայէ ամենուն փոխել զբնակութիւնս իւրեանց ի վանս, եւ անսաստները կը զրկէ հաղորդութեան եւ օրինաւոր թաղման շնորհէն, եւ եթէ մերձ եղեալ ի մահ չզղջան, կը ներէ տալ թոշակն վերջին, իսկ թաղումը զմիոյ յաշխարհականաց կատարել։ Այդ խստութիւնը պիտի չտարածուի հիւրութեամբ կամ ծերութեամբ կամ պաշտօնով վանքէ դուրս մեռնողներուն վրայ (ԸՆԴ. 20)։ Երկարօրէն կը խօսի կրօնաւորներուն նիւթական շահագործութեամբ զբաղելուն եւ հարստութիւն դիզելուն վրայ, չհամարձակիր հրամայել ամենեւին ի բաց կալ ի տնկագործութենէ եւ յամենայն գոյից ստանալոյ (ԸՆԴ. 23), եւ կը բաւականանայ յանձնարարել, որ արդիւնքնին գործածեն աղքատաց եւ կարօտելոց, տառապելոց եւ գերելոց, եւ մասնաւորեն եկեղեցւոյ զբաժինն Աստուծոյ (ԸՆԴ. 24)։ Այդչափը թոյլատրելով ալ՝ կրկին եւ կրկին կը յիշեցնէ, թէ օրէնք եղան կրօնաւորաց անինչս եւ անստացուածս լինել (ԸՆԴ. 26)։ Կարգապահութեան կէտերն ալ շօշափելով կը խօսի արբեցութեան, վանքէ վանք անցնելու, շատաշրջիկ լինելու, մեծաւորին դէմ տրտնջելու, ագահութեան հետեւելու, անուղիղ միջոցներով իրաւունք պաշտպանելու, ստախօսութիւն ու լեզուագարութիւն, բամբասանք ու անիծաբանութիւն ընելու, վնասակար վիճաբանութեանց եւ խեղկատակութեանց պարապելու վրայ, եւ խրատները բովանդակելով կը հրամայէ, որ կրօնաւորներու խորհուրդք եւ բանք եւ գործք, եւ ամենայն շարժումն հոգւոյ եւ մարմնոյ եղիցին պարկեշտք եւ աստուածավայելուչք (ԸՆԴ. 33)։ Կրօնաւորներէ ետքը խօսքը կ`ուղղէ առ առաջնորդս սրբոց ուխտից վանականաց (ԸՆԴ. 34), եւ կը յայտարարէ թէ գիտութիւն եւ առաքինութիւն իրենց երկու աչքերն են, եւ երկուքն ալ առողջ պիտի պահեն որ միականեաց չնմանին (ԸՆԴ. 35)։ Կը հրամայէ որ ոչ միայն կրօնաւորաց նիւթականին այլեւ հոգեկանին հոդը ստանձնեն, դատարկութեան մէջ չթողուն, զոմանս սիրել եւ զոմանս անտես առնել չընեն, կերակրոց բաշխումը ըստ չափոյ աշխատութեան կարգադրեն, ծերացեալները եւ վտանգեալները բարձիթողի չընեն, եւ եկեղեցւոյն ու վանքին եղած նուէրները անձին միայնոյ չսեփականեն։ Ամենէն վերջ կ`օրինագրէ որ ինքնակամ ախտիւ կամ կաշառանօք աւազաց առաջնութիւններ չյափշտակուին, այլ միայն զանարժանս գործելոյ, որ աւերման պատճառ լինելոյ հիմամբ, եւ հաստատուած պատճառներով վանքերու առաջնորդներ փոփոխուին (ԸՆԴ. 37)։ Շնորհալիին այս կանոնադրութիւնները՝ վանական բարեկարգութեան համար մեր օրերուն մէջ ալ բառացի գործածուելիք կանոններ են։

« 963. Ընդհանրական Թուղթը   |   965. Եկեղեցականաց Մասը »
© Gratun.org