Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Գրիգոր Դ. Տղայ

1009. Ժողովին Ներկաները

Գրիգոր կաթողիկոս ժողովին գլուխ էր, եւ իրեն հետ էր Ստեփանոս Աղուանից կաթողիկոս, որ յիշուած է Մխիթար Գօշի յիշատակարանին մէջ (ՀԱՅ. 406), եւ պետք է Գրիգորիսի յաջորդը եղած ըլլայ (§ 936)։ Հիւսիսային Հայաստանէ եկծ է Բարսեղ արքեպիսկոպոս Անւոյ, որ ընդդիմադիրներուն պետք էր (§ 1003), Բասիլիոս Տփղիսի, Ստեփանոս Սիւնեաց, Յովսէփ Դըւնայ, Խաչիկ Նախիջեւանի, եւ Խաչատուր Կարսի եպիսկոպոսներ, վերջինս նոյնիսկ Շնորհալիի ձեռնադրածը պէտք է ըլլայ (§ 979)։ Հարաւային Հայաստանէն եկած էին Ստեփանոս Բզնունեաց, Գէորգ Մանազկերտի, Դաւիթ Տարոնի, Ստեփանոս Ծոփաց, Ղազար Հեր եւ Զարեւանդի եւ Ստեփանոս Սալմաստու եպիսկոպոսները, վերջինը Դրանն Պարսից կոչումն ալ կը կրէ, իբրեւ Պարսկահայոց համար ընդհանուր հսկող մը։ յսպէս, Աղուանից կաթողիկոսն ալ համրելով՝ 13 եպիսկոպոսներ եկած կ՚ըլլան ներքին գաւառներէն։ Կիլիկիոյ եպիսկոպոսապետներէն ներկայ եղած են Գրիգորիոս Անտիոքի արքեպիսկոպոսը որ պէտք է Ապիրատը եղած ըլլայ (§ 998), եւ Ներսէս Տարսոնի արքեպիսկոպոսը որ է Լամբրոնցաին։ Ասոնց հետ Յովհաննէս Անարզաբայի, Բասիլիոս Սելեւկիոյ, Գրիգոր Սամոստիոյ, Դաւիթ Մամեստիոյ, Թադէոս Կիւպրոսի, Թէոդորոս Աշմուշատի, եւ Գրիգորիոսի Կոկիսոնի եպիսկոպոսները, ընդամէնը ինը բուն Կիլիկեցիներ։ Ասոնց հետ պէտք է համրել Սիւրիոյ եւ Միջագետքի եպիսկոպոսներն ալ, որք են. Սահակ Երուսաղէմի, Ստեփանոս Եդեսիոյ, Աստուածատուր Թէոդոսուպոլսոյ, Գէորգ Նփրկերտի, Կոստանդին Ապամիոյ եւ Սարգիս Լաւոդիկիոյ եպիսկոպոսները, որով Կիլիկիոյ հետ մօտէն յարաբերութիւն ունեցող եպիսկոպոսներ կ՚ըլլան 15։ Չորս եպիսկոպոսներ ալ Իկոնիոնի սուլտանութեան սահմաններէն կային, եւ են, Յովհաննէս Կեսարիոյ, Յակոբ Մելիտինոյ, Պսակ Սեբաստիոյ, եւ Կոստանդին Նէոկեսարիոյ։ Դիտել է որ կաթողիկոսը դիտմամբ ուզած պիտի չըլլայ Կիլիկեցի եպիսկոպոսներու թիւը շատցնել, ինչ որ դժուար բան մը չէր, որպէսզի ազդեցութիւն կամ ճնշում բանեցնելու երեւոյթ չառնէ, այսպէս որ իրմով մէկտեղ Կիւլիկեցիները կ՚ըլլան 16, իսկ Կիլիկիոյ ազդեցութենէն ազատ եղողներ 17 եւ պատշաճ հաւասարակշռութիւն տուած կ՚ըլլայ միութեան միտեալ եւ միութենէ խորշող խումբերուն մէջ։ Վարդապետներու անուններ չեն տրուած, բայց անշուշտ Սետւլեռնեցիներէն խումբ մը ներկայ եղած է, քանի որ յիշուած է հարց ու վարդապետաց, քահանայից եւ կրօնաւորաց ժողովի մէջ գտնուիլը (ԸՆԴ. 193)։ Ամենայն հաւանութեամբ Հաղբատացիներէն ալ ոմանք (ՏՂԱ. 50) եկած են։ Միայն Սնհնեցիներ Գրիգոր Հուտէորդիի գլխաւորութեամբ հաստատ մնացած կ՚երեւին իրենց դիմադրութեան մէջ։ Ներկայ եղած են նաեւ Ասորւոց կաթողիկոսէ զրկուած վարդապետք եւ իմաստուն արք (ԸՆԴ. 180)։ Միայն իշխաններուն անունները յիշուծ չեն. ոչ Կիլիկիոյ Ռուբէնը, եւ ոչ Լամբրոնի Հեթումը, անձամբ կամ պատուիրակով մասնակից չեն ժողովին, հաւանաբար Հռոմկլայ իրենց թեւարկութենէն դուրս ըլլալուն պատճառով։

« 1008. Հռոմկլայի Ժողովը   |   1010. Ժողովական Գործեր »
© Gratun.org