Gratun
Search  show page numbers   Sign in
« Ազգապատում, Հատոր Ա by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Գրիգոր Զ. Ապիրատ

1059. Լամբրոնացիի Մահը

Այդ եղելութեանց թուական պիտի նշանակենք 1198 տարւոյ Մայիս եւ Յունիս ամիսներու միջոցը։ Համաձայնութեան մասնակցողներուն գլուխը կը յիշուի Լամբրոնացիին անունը (ԿԻՐ. 76), որուն մահը տեղի ունեցած է նոյն տարի (ՍՄԲ. 109), Յուլիս 14ին նոր Յայսմաւուրքին համեմատ (ՅԱՍ. Բ. 24), կամ Յուլիս 17ին հին Յայսմաւուրքին համեմատ (ՅԱՅ. 660) եւ անհրաժեշտաբար այդ թուականէն առաջ պէտք է կատապուած ըլլայ համաձայնութիւնը։ Սակայն նկատելով որ թագադրութեան հանդէսը մինչեւ յաջորդ Յունուար 6ը կը յետաձգուի, որչափ ալ պատրաստութեանց համար միջոց մը նշանակել պէտք ըլլայ, սակայն վեց ամիս յետաձումը մտածել կուտայ թէ ընդհանուր համաձայնութիւն մը գոյանալէ ետքը, Լամբրոնացիին մահէն ետքն ալ մանրամասնութեանց վրայ բանակցութիւններ շարունակեցին, մինչեւ որ կարդինալ նուիրկաը իրողութիւնը իսկութեամբ Իննովկենտիոսի հաղորդէր, եւ հաւանութիւնն ու հրահանգները ստանար։ Որչա՜փ լաւ պիտի ըլլար, եթէ այդ կարեւորագոյն միջոցին փոխանակուած գիրերը, կամ պաշտօնապէս կազմւած համաձայնութիւնները մեզի հասած ըլլային, որոնցմէ կարենայինք ամենայն ճշդութեամբ եւ կատարեալ մանրամասնութեամբ քաղել պէտք եղած տեղեկութիւնները. մինչեւ այժմ անուղղակի ակնարկներու մեկնութեամբ եւ ժամանակագրական համեմատութիւններու պահանջմամբ պարտաւորուած ենք պատմական յարակցութիւնները կազմել եւ դիպուածներուն կապակցութիւնը բացատրել։ Ամէն առթի մէջ շատ յստակ կ՚երեւի, թէ Հռոմի հետ եղած յարաբերութիւնները, եւ փոխադարձաբար հաստատուած համաձայնութիւնները, շատ հեռու են եկեղեցական առմամբ Հայոց եկեղեցւոյ կատարեալ եւ պաշտօնական եւ աւանդական արտայատութիւնն ըլլալէ։ Բոլոր խնդիրը քաղաքական թագադրութեան շուրջը կը դառնայ, թագը Արեւմուտքէ ընդունիլ օգտակարագոյն կը տեսնուի, անոր յաջողութեան համար կրօնական պայմաններ կ՚առաջարկուին, թագաւորը անոնց նշանակութիւն չտար, եւ չիջողութեան ալ պարտաւորիչ հետեւանք ունենալուն չի հաւատար, եպիսկոպոսութիւնը կ՚ընդդիմանայ ժողովով, վերջապէս անոնցմէ ոմանք կը հաւանին քաղաքական օգուտին սիրոյն,իսկ հաւանելէն ետքն ալ՝ գործնական արդիւնաւորութիւն չտրուիր եղած համակերպութեան, եւ գործեր կը շարունակեն ինչպէս որ էին առաջ։ Միթէ հնար է՞ այդ պայմաններու ներքեւ Հայ եկեղեցւոյ անկեղծաւոր եւ ճշմարիտ եւ վաւերական դաւանութիւնը տեսնել։ Ի՞նչ ոյժ կրնան ունենալ Հայ եկեղեցւոյն մասին հռոմէադաւանութեան պնդումները, երբ այսպիսի տկար եւ անկայուն հիմերու վրայ կը դնեն իրենց ցուցմունքները։

« 1058. Տարսոնի Գումարումը   |   1060. Լամբրոնացիի Նկարագիրը »
© Gratun.org