Gratun
« Ազգապատում, Հատոր Բ by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Գրիգոր Է Անաւարզեցի

1232. Վարդապետք և Իշխանք

Եպիսկոպոսներէն զատ վարդապետներու անուններ ալ ունինք ցուցակին մէջ, ամէնն ալ Կիլիկեցի վարդապետներ։ Ասոնցմէ 10 հատը, պարզապէս իբր վարդապետ կը յիշուին իրենց ուսումնական առաւելութեան համար, ու են. Յովհաննէս Մեծքարեցի, դպրապետ կոչուած իբրեւ Դպրեվանքին ուսուցչապետ, Մարկոս Սկեւռացի, Վարդան Անարզաբացի, Գրիգոր Գերմաղբերցի, Գրիգոր Մեծքարեցի, Թորոս Կրակեցի, Վարդան Ակներցի, եւ Մարկոս կաթողիկոսարանի վարդապետ, ինչպէս պիտի ըլլան նաեւ, Գրիգորիս եւ անապատաւոր Կիրակոս՝ որ առանց տեղի անունի կը յիշուին։ Վարդապետներէն 7 հատն ալ իբրեւ վանաց հայր կը յիշուին իրենց պաշտօնական առաւելութեան համար, բայց միւսներէն յետագաս։ Ասոնք են. Սարգիս Ակների, Գրիգոր Թիւրքթիի, Բարսեղ Խորինի, Թորոս Մեծքարի, Կարապետ Մովսիսնոցի, Յովսէփ Քելեզականի, եւ Թորոս Չորոյվանքի։ Ասոնցմէ ետքը կարգը ու կուգայ աշխարհական իշխաններուն, որոնց գլխաւորները միայն կը յիշուին, վերջէն աւելցնելով այլեւս իշխանք եւ ազատորդիք Հայոց։ Անունով յիշուածներն են. Լեւոն թագաւոր, Հեթում թագաւորահայր, Օշին տէր Կապանի, եւ Ալիխան տէր Լամբրոնի ու Տարսոնի՝ Հեթումի եղբայրներ, Օշին տէր Կանչայ սպարապետ, Սմբատ տէր Ասկուռայ՝ մարաջախտ, Ռեմունդ տէր Միքայէլկուի՝ սէնէսչալ, Թորոս Զտիկ՝ թագաւորին դարպասին գլխաւոր, եւ Թորոս տէր Ճոֆէլկայի՝ պրաքսիմոս։ Այս պալատականներէն զատ ներկայ եղած են Վասակ Բերդիկի, Սմբատ Սմբատակլայի, Օշին Կոպիտառի, Լիկոս Կիստռամի, եւ Լիկոս Կերաչնեցի բերդակալ իշխանները։ Ամէնէն վերջը կու գայ բայմութիւն քահանայից եւ կրօնաւորաց, որոնց գլուխը յանուանէ կը յիշուի միայն Կոստանդին աւագերէց թագաւորին (ԿԱԼ. 460)։ Այս է Սսոյ ժողովին կազմակերպութիւնը։

« 1231. Եպիսկոպոսաց Թիւը   |   1233. Սսոյ Որոշումները »
© Gratun.org