Gratun
« Ազգապատում, Հատոր Բ by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Պօղոս Ա. Սսեցի

1340. Հայոց Դիմադրութիւնը

Ապուպէքիրի կարգադրած պաշարումը, եւ պարբերական յարձակումները, տակաւին չլքուցին Սսոյ մէջ եղողները, որոնք քաջութեամբ զդէմ ունէին ինչպէս Դարդէլ ալ կը խոստովանի (ԴԱՐ. 12), այլ հետզհետէ կրած կորուստնին, եւ դիմադրութեան միջոցներու նուազութիւնը, պաշտպանութիւնը անհնարաւորութեան հասուցած էին։ Լեւոն հրամայեց որ բոլոր բնակիչները միջաբերդի մէջ քաշուին, եւ քաղաքին բնակութեան մասը կրակ տալով աւերեց, եւ Նեբրոնի լատին եպիսկոպոսին ձեռքը աւետարան մը տալով, ամէնքը նորէն երդուընցուց, կաթողիկոսն ու եպիսկոպոսներն ու եկեղեցականներն ալ միասին, իրեն հաւատարիմ մնալ, եւ մինչեւ ցմահ պատերազմիլ (ԴԱՐ. 125), Դարդէլի պատմելով, կաթողիկոսն ու եպիսկոպոսներ ու իշխաններ կանուխէն գաղտնի յարաբերութեան մէջ էին Հալէպի ամիրայ Մէլէքի ձեռքը անձնատուր ըլլալու, եթէ ինքն անձամբ ներկայանար, եւ թէ այս պատճառով Մելէք 15,000-ի նոր բանակով Սիս հասած էր 1375 փետրուար 24ին (ԴԱՐ. 124)։ Բայց նա ինքն Դարդէլ է որ կը վկայէ, թէ փետրուար 25-ին յարձակումը ետ մղողները բերդապահ Հայերն են եղած, Լեւոնի բերած 50 զինուորներուն հետ միասին։ Այս պատերազմին մէջ է որ Լեւոն ծնօտէն վիրաւորուած եւ երեք ակռայ կորսնցուցած է թշնամիներուն վիրգահանէն փրթած երկաթի կտորի հարուածով, եւ պարտաւորուած է մահիճ իյնալ ներքին աշտարակին մէջ։ Այդ պատերազմին միջոցին պէտք է դնել նաեւ Կեջեղակ վարդապետի մը սպանուիլը, որուն համար ըսուած է թէ գրոց աշակերտ էր (ՍԱՄ. 170), եւ հարկաւ նշանաւոր անձ մը եղած է, որ անունը աւանդութեամբ պահուեր է։ Յաջորդ օրերուն մէջ Մելէք շարունակեց յարձակումները առանց վերջնական յաջողութեան, Լեւոնին ալ առաջարկեց անձնատուր ըլլալ եւ ամենայն պատուով եւ դիւրութեամբ իր երկիրը դառնալ իրեն մարդիկներով, կամ եթէ ուզէ, իսլամութիւն ընդունիլ եւ սպարապետի աստիճանով սուլտանին ծառայութեան մտնել։ Լեւոն մերժեց, բերդապահներն ալ դիմադրութեան քաջալերեց, սակայն, ուրիշ դժուարութեանց վրայ, պաշարի նուազութիւն ու սով ալ սկսած էր տիրել բերդին մէջ (ԴԱՐ. 129)։

« 1339. Նոր Յարձակումներ   |   1341. Լատիններու Դաւը »
© Gratun.org