Gratun
« Ազգապատում, Հատոր Բ by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Կարապետ Ա. Կեղեցի

1381. Վարդան Հոգոցեցի

Սուխարու առաջնորդութեան եւ ուսուցչութեան մէջ, Ապրակուեցիին յաջորդեց, սքանչելի այրն Աստուծոյ, մեծ ճգնաւորն եւ վարդապետն Հայոց, Վարդան Հոգոցեցին (ՄԵԾ. 49)։ Ասոր ձեռքին տակ կը գտնուէին բազում աշակերտք առաւել քան վաթսուն կրօնաւոր։ Նա Սուխարու Սուրբ Աստուածածին վանքին մէջ վարդապետեց զամս չորս, եւ ուսմամբք գրոց եւ սաղմոսերգութեամբ պայծառացոյց զհոգին ամենեցուն Արճէշի գաւառին մէջ (ՄԵԾ. 50), մինչեւ որ ստիպուեցաւ անկէ քաշուիլ փախուցեալ յանօրինաց, այսինքն է 1405 տարւոյ Լէնկթիմուրի արշաւանքներուն պատճառով, եւ գնաց հաստատուիլ Վանայ քաղաքին մօտերը ի սուրբ Սալանապատ, որ է Արծրունեաց օրերուն Ձորովանքը, ուր քիչ ետքը 1406-ին (ՄԵԾ. 41), եհաս օր վախճանի նորա, եւ այն տեղ թաղուեցաւ։ Վարդանի մահուընէ ետքն է, որ Սուխարու աշակերտութենէն 12 վարդապետներ, որբ մնացեալ գնացին Տաթեւ, վասնզի այն տեղ կը վարդապետէր Մեծն Գրիգոր, վարդապետն Ամենայն Հայոց, երկրորդ Լուսաւորիչն, եւ աստուածաբանն զերիվերոյ գոլով ամենայն իմաստասիրաց եւ վարդապետաց հնոց եւ նորոց (ՄԵԾ. 50)։ Այնտեղ երկու տարի մինչեւ 1408, շարունակեցին ուսանել 12 Քաջբերունիները, զորս յոյժ սիրով ընկալաւ Տաթեւացին, կերպով մը հայրենակիցներ նկատելով եւ իր ծագումը վերյուշելով, զի իր հայրն ալ էր ի գաւառէն Քաջբերունեաց ի քաղաքէն Արճիշէյ (ՄԵԾ. 50)։

« 1380. Ապրակունեցիի Մահը   |   1382. Յովհաննէս Մեծոփեցի »
© Gratun.org