Gratun
« Ազգապատում, Հատոր Բ by Մաղաքիա Օրմանեան

Տ. Գրիգոր Ը. Խանձողատ

1411. Կանոնական Տեսութիւն

Դիւրին է ընդունիլ գործին, այսինքն կաթողիկոսներուն գահընկէցութեան օրինաւորութիւնը, որչափ ալ թերի ըլլան, պատմական յիշատակները, որոնք բաւական են Խանձողատին իսկապէս անարժան մը ըլլալը հաւաստել։ Բայց ամէն պարագայի մէջ անհրաժեշտ կը նկատենք, որ գահընկէցութիւնը քննութեամբ եւ վճիռով, կանոնական օրէնքով եւ ժողովական հեղինակութեամբ պէտք է տեղի ունենայ, որպէս կաթողիկոսը օրինաւորապէս գահընկէց սեպուի, եւ տեղը անցնողը հակաթոռ մը չնակտուի։ Ներկայ պարագայիս մէջ պահանջուած պայամանները, եւ աքսորեցին ըսելն ալ աւելի բռնական քան թէ օրինական գործի մը երեւոյթ կու տայ, իսկ մենք, հակառակ որոշ յիշատաներ չգտնելնուս, օրինական գործողութեան մը դիմաց գտնուիլ կը կարծենք։ Առ այս մեզի իբր փաստ կը ծառայեն, Պօղոսի իբրեւ քննիչ ղրկուիլը, եւ անոր ուղղամիտ եւ ուղղադատ անձ մը ըլլալը, որ հարկաւ կատարեց այնչափ ինչ, որչափ որ հնար էր ընել Սիսի մէջ տիրող անկարգութեանց մէջ։ Պօղոս կրցած է, ինչպէս յիշեցինք, Խանձողատին զեղծումները երեւան հանել, եւ Աթոռին մէջ գտնուող եպիսկոպոսներու եւ վարդապետներու եւ Սիսի իշխանաւորներու գործակցութեամբ որոշում տալ եւ գործադրել, արդէն Արեւելեայց հաւանութիւնը կանխաւ ապահովուած էր, իրեն տրուած յանձնարարական պաշտօնով։ Ամէն առթի մէջ Խանձողատին անձը՝ տխուր դէմք մը, եւ իր վախճանը՝ դժպհի աղէտ մը ըլլալէ չի դադրիր, ինչ որ ինքն իրեն կը բաւէ Սսոյ աթոռին վերջին ժամանակներուն ցաւալի կացութիւնը պատկերացնել, եւ աթոռի փոխադրութեան կարեւոր ձեռնարկին անհրաժեշտ պէտք մը դարձած ըլլալը հաստատել։

« 1410. Խանձողատ Գահընկէց   |   1412. Քաղաքական Կացութիւն »
© Gratun.org